پتنت جدید متا برای عینک هوشمند مجهز به تشخیص چهره؛ ثبت خودکار تصاویر و شناسایی اطرافیان با هوش مصنوعی

پتنت جدیداً ثبت‌شده از سوی کمپانی متا (Meta) نشان می‌دهد که عینک‌های هوشمند آینده این شرکت ممکن است به فناوری تشخیص چهره هوش مصنوعی، تحلیل حالات چهره، تشخیص خنده و قابلیت‌های پیشرفته دیگری مجهز شوند.

به گزارش بخش اخبار فناوری زوم تک به نقل از پایگاه خبری تخصصی تامز گاید (Tom’s Guide)، تصور کنید در حال برگزاری یک مهمانی شام هستید بدون اینکه حتی یک‌بار برای عکاسی یا فیلم‌برداری مجبور شوید گوشی هوشمندتان را از جیب خارج کنید. کمی بعد، عینک هوشمند شما مجموعه‌ای گزینش‌شده از عکس‌ها و ویدیوکلیپ‌ها را آماده می‌کند که در آن‌ها همسرتان در آن‌سوی میز و دوستانتان در حال خندیدن با یکدیگر ثبت شده‌اند. این دقیقاً ایده‌ای است که در پشت سیستم ثبت‌شده در پتنت جدید عینک‌های هوشمند متا قرار دارد.

سند این پتنت، عینک‌های مجهز به دوربینی را توصیف می‌کند که با استفاده از فناوری تشخیص چهره، تحلیل حالات عاطفی چهره و اطلاعات مربوط به شبکه روابط اجتماعی کاربر، اطرافیان را شناسایی کرده و تصمیم می‌گیرند چه لحظاتی ارزش ثبت و ذخیره‌سازی دارند. این عینک هوشمند حتی می‌تواند پیامی با این مضمون برای شما ارسال کند: «من هایلایت‌هایی از مهمانی شام امشب آماده کرده‌ام، مایل به تماشای آن‌ها هستید؟»

در شرایطی که شرکت متا هم‌اکنون نیز به دلیل نگرانی‌های مرتبط با نقض حریم خصوصی در عینک‌های هوشمندش به شدت تحت انتقاد قرار دارد، اجرایی شدن این پتنت هرچند برای برخی بسیار کاربردی به نظر می‌رسد، اما از سوی دیگر می‌تواند به یک کابوس بزرگ حریم خصوصی تبدیل شود.

عینک هوشمند متا چگونه سوژه‌ها و لحظات مناسب را برای ضبط انتخاب می‌کند؟

این سند ثبت اختراع که به تازگی منتشر شده و نخستین‌بار توسط رسانه 404 Media گزارش شد، سیستمی را شرح می‌دهد که به دنبال «نقاط مورد توجه و جذاب» در میدان دید کاربر می‌گردد. برای نمونه، در یک مهمانی شام، سیستم تشخیص چهره با هوش مصنوعی می‌تواند همسر کاربر را در میان جمعیت شناسایی کرده و او را دقیقاً در مرکز کادر تصویر قرار دهد؛ در حالی که سایر مهمانان ممکن است از کادر حذف (Crop) یا در پس‌زمینه محو (Blur) شوند.

علاوه بر این، سیستم قابلیت تحلیل حالات چهره را دارد. به عنوان مثال، اگر دو نفر شروع به خندیدن کنند، عینک این واکنش عاطفی را بلافاصله تشخیص می‌دهد و موقعیت فوکوس دوربین را برای تمرکز روی آن‌ها تنظیم می‌کند.

اینکه چه کسانی در نسخه نهایی تصاویر و ویدیوها باقی بمانند، ممکن است به نوع روابط کاربر با هر فرد بستگی داشته باشد. بر اساس این گزارش، داده‌های برگرفته از گراف اجتماعی (Social Graph) کاربر می‌تواند به هوش مصنوعی کمک کند تا تشخیص دهد کدام دوستان یا اعضای خانواده احتمالاً برای دارنده عینک جذاب‌تر و بااهمیت‌تر از سایر افراد حاضر در اتاق هستند.

ردیابی حرکات چشم و هوشمندسازی فرآیند عکاسی

در این پتنت همچنین به داده‌های ردیابی نگاه چشم (Eye-Gaze Data) اشاره شده است. خیره شدن یا نگاه مستقیم به فرد یا شیئی خاص می‌تواند به عینک در انتخاب نقطه فوکوس کمک کند؛ هم‌زمان قابلیت‌های لرزش‌گیر خودکار و کادربندی هوشمند، کیفیت خروجی عکس یا ویدیوی ثبت‌شده را ارتقا می‌دهند.

در برخی نمونه‌های شرح‌داده‌شده، کاربر همچنان باید فرمانی دستی یا صوتی برای ثبت عکس یا ضبط ویدیو صادر کند. با این حال، شاکله اصلی سیستم عهده‌دار بخش عمده‌ای از فرآیند تصمیم‌گیری خواهد بود: شناسایی افراد حاضر در محیط، تفسیر فعالیت‌های آنان و دسته‌بندی خودکار خروجی‌ها در یک آلبوم شخصی‌سازی‌شده.

قابلیت یادآوری هوشمند: عینک افرادی را که ملاقات کرده‌اید به خاطر می‌سپارد

نوآوری‌های پتنت متا فراتر از ساخت یک آلبوم خاطرات ویدیویی است؛ این سند قابلیتی را شرح می‌دهد که لحظات ثبت‌شده جدید را به مجموعه‌ای از حافظه‌های رویدادی (Episodic Memories) مرتبط با کاربر متصل می‌کند.

برای مثال، کاربر ممکن است از عینک بپرسد: «آیا من قبلاً فردی را که تی‌شرت قرمز پوشیده ملاقات کرده‌ام؟» در این حالت، هوش مصنوعی سیستم می‌تواند پست‌های قدیمی، کامنت‌ها، تصاویر و ویدیوهای قبلی را جستجو کرده و عکسی دسته‌جمعی را بازیابی کند که نشان می‌دهد کاربر پیش‌تر در یک کنفرانس با آن شخص ملاقات داشته است.

این ویژگی می‌تواند به افراد کمک کند نام افرادی را که فراموش کرده‌اند به یاد بیاورند یا عکسی را که پیدا کردنش دشوار بود بازیابی کنند؛ اما از سوی دیگر، هرگونه برخورد و معاشرت عادی روزمره در دنیای واقعی را به یک پایگاه داده قابل جستجو تبدیل می‌کند.

سابقه متا در آزمایش فناوری تشخیص چهره در عینک‌ های هوشمند

مسلماً ثبت یک پتنت اختراع به معنای تضمین عرضه قطعی آن در محصولات تجاری بازار نیست، چرا که شرکت‌های بزرگ فناوری مرتباً ایده‌هایی را ثبت می‌کنند که هیچ‌گاه به محصول نهایی مصرف‌کننده تبدیل نمی‌شوند. با این حال، تمایل متا به استفاده از فناوری تشخیص چهره در گجت‌های پوشیدنی موضوعی فراتر از یک نگرانی فرضی است.

در ماه ژوئن، رسانه Wired کدهای منتشرنشده‌ای از قابلیتی موسوم به NameTag را درون اپلیکیشن Meta AI کشف کرد. در صورت فعال‌سازی، NameTag می‌توانست چهره‌های ثبت‌شده توسط دوربین عینک را به امضاهای بیومتریک تبدیل کرده و آن‌ها را با داده‌های چهره ذخیره‌شده روی گوشی هوشمند کاربر تطبیق دهد. متا پس از انتشار این گزارش، کدهای مذکور را حذف کرد و مدعی شد که این ویژگی برای مصرف‌کنندگان عمومی عرضه نخواهد شد.

با این حال، پتنت جدید چشم‌انداز بسیار دقیق‌تری از نحوه همکاری تشخیص چهره، کادربندی خودکار، تحلیل احساسات و ابزارهای خاطره‌سازی اختصاصی را به تصویر می‌کشد.

سرنوشت حریم خصوصی سایر افراد حاضر در محیط چه خواهد شد؟

در حال حاضر عینک‌های هوشمند Ray-Ban Meta از یک چراغ LED سفیدرنگ استفاده می‌کنند تا زمان ثبت عکس یا فیلم‌برداری را به اطرافیان هشدار دهند. این نشانگر نوری زمانی که کاربر دکمه‌ای را فشار می‌دهد یا فرمانی صادر می‌کند به سادگی قابل فهم است. اما با فناوری جدید، حتی قبل از اینکه عکس یا ویدیویی به صورت نهایی ذخیره شود، تمام افراد حاضر در میدان دید دوربین به طور مداوم توسط الگوریتم‌های هوش مصنوعی مورد ارزیابی و اسکن قرار می‌گیرند.

اطرافیان ممکن است اصلاً متوجه نشوند که هوش مصنوعی عینک آن‌ها را شناسایی کرده، داده‌های هویتی‌شان را با صاحب عینک تطبیق داده یا تصمیم گرفته که رفتار و خنده‌شان برای ضبط ویدیو به اندازه کافی جالب است. سیستمی که افراد را پیش از فشردن دکمه ضبط تحلیل می‌کند، توجیه امنیتی و خط‌مشی حریم خصوصی را به مراتب پیچیده‌تر خواهد کرد.

این نگرانی‌ها در حال حاضر ابعاد حقوقی جدی پیدا کرده‌اند؛ به طوری که در تاریخ ۱۲ آگوست، گروه مدافع حقوق دیجیتال آلمانی HateAid یک شکایت کیفری رسمی علیه متا و چندین فروشگاه توزیع‌کننده عینک‌های این شرکت در آلمان به ثبت رساند.

جمع‌بندی: تقابل کارایی فناوری‌ های هوشمند با امنیت حریم خصوصی

نسل فعلی عینک‌های هوشمند متا به دلیل شباهت به عینک‌های آفتابی محبوب ری‌بن، امکان پخش آسان موسیقی، دسترسی به چت‌بات Meta AI و انجام کارهای روزمره بدون نیاز به گوشی، محبوبیت فراوانی یافته‌اند. پتنت تازه فاش‌شده نشان می‌دهد که متا در پی اعطای کنترل بسیار گسترده‌تری به دوربین این عینک‌ها است. اما در حالی که خریدار عینک از ثبت خودکار و بی‌دردسر خاطراتش لذت می‌برد، اطرافیان و دوستان حاضر در جمع حق دارند این پرسش را مطرح کنند که چه زمانی به قرار گرفتن در این بانک داده هوش مصنوعی رضایت داده‌اند.