هشدار تکان دهنده کارشناسان: اینترنت ایران در آستانه لیست سفید و قطعی کامل

اختلالات و نوسانات شدید اینترنت در روزهای اخیر، نگرانی های گسترده ای را در میان کاربران و فعالان حوزه فناوری ایجاد کرده است. در همین راستا، جمعی از کارشناسان شبکه هشدار داده اند که این فراز و نشیب ها عادی نیست و نشانه هایی از اجرای تست های فنی برای محدودسازی بیشتر و حرکت به سمت ایجاد «لیست سفید» (White List) در شبکه اینترنت کشور است.

تست های ترسناک بر روی زیرساخت کشور

محسن طهماسبی، متخصص شبکه و کنشگر اینترنت، در اظهاراتی صریح اعلام کرد که وقایع اخیر از نظر فنی تفاوت های آشکاری با اختلالات گذشته دارد. او وضعیت فعلی را یک «تست بسیار گسترده و ترسناک» در سطح زیرساخت های کشور توصیف کرد که بسیار نگران کننده به نظر می رسد.

این کارشناس در نشست پلتفرم «کارزار» با طرح پرسش هایی درباره دلایل قطع و وصل شدن های مکرر و مشکلات اتصالات ثابت، گفت: ما با سناریویی روبرو هستیم که هدف آن فراتر از یک اختلال معمولی است.

عدم اتصال اینترنت؛ فنی یا عمدی؟

در حالی که برخی خبرگزاری ها مدعی شده اند دستور اتصال اینترنت صادر شده اما پیچیدگی های فنی مانع اجرای آن است، طهماسبی این ادعاها را رد می کند. به گفته او، چالش های فنی برای اتصال مجدد اینترنت نهایتا باید ظرف چند ساعت برطرف شود و طولانی شدن این روند، نشانه ای از وصل شدن نیست.

او افزود: دقیقا در روزی که ادعا می شد در حال تلاش برای وصل کردن اینترنت هستند، یکی از راهکارهای محبوب و پرکاربرد برای دور زدن فیلترینگ نیز مسدود شد که نشان از تناقض در گفتار و عمل دارد.

الگوریتم های تهاجمی و طبقه بندی سیم کارت ها

طهماسبی وضعیت کنونی را مقدمه ای برای اجرای طرح «لیست سفید» دانست. در این طرح، دسترسی به اینترنت محدود به سایت های تایید شده خواهد بود. او توضیح داد: به نظر می رسد تفکراتی که پیش از این امکان اجرا نداشتند، اکنون به لحاظ فنی در حال پیاده سازی هستند. با استفاده از الگوریتم های تهاجمی عجیب، تست هایی در حال انجام است که زمینه را برای اینترنت وایت لیست مهیا می کند.

این متخصص شبکه به نکته نگران کننده دیگری اشاره کرد و گفت: ما شاهد هستیم که سیم کارت های کاربران در «گروه های پالیسی» (Policy Groups) مختلف قرار می گیرند و سیاست های متفاوتی برای هر گروه اعمال می شود؛ موضوعی که نشان دهنده تست های موفقیت آمیز و البته خطرناک بر روی شبکه است.

سابقه تاریخی تست های قطعی اینترنت

حسین درواری، دیگر متخصص شبکه و کنشگر اینترنت، با یادآوری وقایع گذشته به تشابه وضعیت فعلی با سال های ۹۷ و ۹۸ اشاره کرد. او گفت: در سال ۹۷ نیز تست های قطعی انجام شد و یک سال بعد، قطعی سراسری آبان ۹۸ رخ داد. در آن زمان سرویس هایی راه اندازی شد که سایت ها را به صورت نامحسوس از دسترس خارج می کرد و هیچ نهادی مسئولیت آن را بر عهده نمی گرفت.

درواری با اشاره به آماده سازی زیرساخت ها در دولت های قبل افزود: شواهدی وجود داشت که نشان می داد کشورهای روسیه و چین نیز به دنبال مدل های مشابه بودند و حتی نظرسنجی های ساختگی برای توجیه عدم نیاز به اینترنت جهانی برگزار می شد.

تمرین برای قطع کامل اینترنت جهانی

این کارشناس شبکه درباره هدف نهایی این اقدامات گفت: در قطعی اخیر عملا ارتباط به طور کامل قطع شد. اکنون نیز تست ها با این هدف انجام می شود که چگونه می توان اینترنت را به گونه ای قطع کرد که دیگر نیازی به وصل مجدد آن نباشد و کشور با شبکه داخلی اداره شود.

او همچنین در پاسخ به امیدواری برخی کاربران به اینترنت ماهواره ای گفت: وقتی مقامات حتی دیش های ماهواره عادی را جمع آوری می کنند، دل بستن به تجهیزات استارلینک که نیاز به سخت افزار خاص دارد، راه حل ساده ای نخواهد بود.