فعالیت یک شرکت غذایی تنها به تولید محصول در کارخانه و عرضه آن به بازار خلاصه نمی شود. کیفیت مواد اولیه، شرایط فعالیت تولیدکنندگان، پایداری زنجیره تامین و نیازهای مصرف کنندگان، همگی در شکل گیری ارزش نهایی محصول نقش دارند. رویکرد «خلق ارزش مشترک» (Creating Shared Value یا CSV) در نستله بر همین ارتباط تاکید دارد؛ رویکردی که در آن، پیشرفت اقتصادی شرکت در کنار توجه به نیازهای جامعه و منافع ذی نفعان دنبال می شود.
از نگاه نستله، دستیابی به موفقیت پایدار زمانی امکان پذیر است که فعالیت های اقتصادی با ایجاد ارزش برای افراد و جوامع مرتبط با کسب و کار همراه باشد. بر همین اساس، موضوعاتی مانند تقویت توان تولیدکنندگان محلی، بهبود شرایط زنجیره تامین، توجه به تغذیه و حمایت از جوامع، بخشی از رویکرد این شرکت به توسعه بلندمدت محسوب می شوند.
خلق ارزش مشترک؛ پیوند منافع اقتصادی با نیازهای جامعه
خلق ارزش مشترک به رویکردی اشاره دارد که در آن، شرکت ها ضمن دنبال کردن اهداف اقتصادی خود، برای پاسخگویی به مسائل و نیازهای اجتماعی نیز تلاش می کنند. در صنعت غذا، این ارتباط را می توان از مراحل اولیه تامین مواد خام تا تولید محصول نهایی و رسیدن آن به دست مصرف کننده مشاهده کرد.
برای مثال، کمک به بهبود شرایط فعالیت تولیدکنندگان مواد اولیه می تواند توان اقتصادی آنها را تقویت کند و در عین حال، تامین پایدار مواد مورد نیاز کارخانه ها را نیز در پی داشته باشد. در چنین الگویی، حمایت از تامین کنندگان، توجه به وضعیت جوامع محلی، ارتقای کیفیت تغذیه و تقویت زنجیره تامین، موضوعاتی جدا از فعالیت اصلی شرکت نیستند؛ بلکه می توانند در کنار یکدیگر به ایجاد ارزش اقتصادی و اجتماعی کمک کنند.
پروژه رایز (RISE) در نستله ایران، نمونه ای از اجرای این رویکرد در زنجیره تامین مواد اولیه است. این پروژه در سال ۱۳۹۳ با تمرکز بر ارتقای کیفیت شیر، افزایش پایداری دامداری ها و تقویت تامین داخلی مواد اولیه در استان قزوین آغاز شد.
پروژه رایز؛ همکاری با دامداری ها برای بهبود کیفیت شیر
در چارچوب پروژه رایز، نستله ایران با دامداری ها و نهادهای مرتبط همکاری کرد تا موضوعاتی مانند کیفیت شیر، رفاه دام، مدیریت مصرف آب و پایداری اقتصادی واحدهای دامداری بهبود پیدا کند. این همکاری نشان می دهد که کیفیت محصول نهایی تنها به فناوری و فرآیندهای تولید در کارخانه وابسته نیست و شرایط تولید مواد اولیه نیز در آن نقش مهمی دارد.
زمانی که یک شرکت غذایی برای تامین مواد مورد نیاز خود به تولیدکنندگان محلی متکی است، پایداری این رابطه به توانایی آنها برای ادامه فعالیت اقتصادی نیز بستگی پیدا می کند. بهبود روش های تولید و توجه به شرایط دامداری ها می تواند به حفظ کیفیت مواد اولیه و استمرار همکاری میان تامین کنندگان و شرکت کمک کند.
از سوی دیگر، وضعیت اقتصادی و اجتماعی مناطق روستایی نیز در تداوم این چرخه اهمیت دارد. تقویت جوامع محلی و توجه به شرایط زندگی و کار تولیدکنندگان می تواند زمینه فعالیت پایدارتر آنها را فراهم کند. در نتیجه، منافع حاصل از چنین اقداماتی تنها به یک واحد تولیدی محدود نمی ماند و ممکن است در بخش های مختلف زنجیره تامین نیز اثرگذار باشد.
چرا جوامع محلی در پایداری زنجیره تامین اهمیت دارند؟
ارتباط میان وضعیت جوامع و پایداری تولید، یکی از موضوعات مطرح شده در گزارش سال ۲۰۲۵ نستله با عنوان Creating Shared Value است. در بخش مربوط به جوامع، این شرکت جوامع توانمند را از پایه های شکل گیری یک سیستم غذایی تاب آور معرفی می کند و بر اهمیت فرصت های شغلی، دسترسی به منابع، توسعه مهارت ها و حمایت از معیشت افراد تاکید دارد.
این عوامل می توانند بر توانایی تولیدکنندگان برای ادامه فعالیت و حفظ ظرفیت تولید اثر بگذارند. هنگامی که افراد و کسب و کارهای محلی از شرایط مناسب تری برای فعالیت برخوردار باشند، امکان تداوم تولید مواد اولیه نیز تقویت می شود. چنین وضعیتی به پایداری زنجیره تامین کمک می کند؛ زنجیره ای که از تولید مواد خام آغاز می شود و در نهایت به عرضه محصول به مصرف کننده می رسد.
بر این اساس، توجه به جوامع محلی در رویکرد خلق ارزش مشترک صرفا به عنوان یک اقدام اجتماعی مستقل تعریف نمی شود، بلکه با تداوم فعالیت اقتصادی، حفظ ظرفیت تولید و پایداری تامین مواد اولیه نیز ارتباط دارد.
تغذیه؛ بخش دیگری از خلق ارزش برای مصرف کننده
پس از تامین مواد اولیه و طی شدن مراحل تولید، محصول نهایی در اختیار مصرف کننده قرار می گیرد. در این مرحله، کیفیت و ترکیب محصولات، تناسب آنها با نیازهای تغذیه ای و نحوه ارائه اطلاعات به مشتریان اهمیت پیدا می کند. صنعت غذا به دلیل ارتباط مستقیم با الگوی تغذیه مردم، در این زمینه مسئولیت ویژه ای دارد.
توجه به ترکیبات غذایی، بازنگری در میزان برخی مواد مورد استفاده در محصولات و ارائه اطلاعات قابل فهم درباره ارزش تغذیه ای و شیوه مصرف، از جمله اقداماتی هستند که می توانند به تصمیم گیری آگاهانه تر مصرف کنندگان کمک کنند. این موضوعات در رویکرد نستله نیز از مسیر توسعه و اصلاح محصولات تا اطلاع رسانی تغذیه ای مورد توجه قرار دارند.
در نستله ایران، فعالیت در حوزه تغذیه کودکان نمونه ای از توجه به نیازهای تغذیه ای مصرف کنندگان است. در این بخش، محصولات در کنار تامین ریزمغذی های مورد نیاز، اطلاعات تغذیه ای و راهنمای مصرف را نیز در اختیار والدین قرار می دهند تا آگاهی آنها درباره انتخاب و استفاده از محصولات افزایش پیدا کند.
موضوعاتی مانند ارتقای آگاهی درباره تغذیه کودکان، اهمیت ریزمغذی ها، کاهش میزان نمک و شکر و ارائه اطلاعات روشن درباره ترکیبات غذایی، از محورهایی هستند که در این رویکرد مورد توجه قرار گرفته اند. این اقدامات می توانند به والدین کمک کنند اطلاعات بیشتری درباره محصولات در اختیار داشته باشند و انتخاب های خود را با آگاهی بالاتری انجام دهند.
خلق ارزش مشترک در بخش های مختلف فعالیت نستله ایران
رویکرد خلق ارزش مشترک را نمی توان تنها به یک پروژه یا برنامه اجتماعی محدود کرد. این مفهوم می تواند در بخش های گوناگون فعالیت یک شرکت، از نحوه تامین مواد اولیه و تعامل با تولیدکنندگان گرفته تا کیفیت محصولات، توجه به تغذیه و ارتباط با جوامع محلی، نمود پیدا کند.
تجربه پروژه رایز در زنجیره تامین شیر و توجه به موضوعات مرتبط با تغذیه، دو نمونه از حوزه هایی هستند که ارتباط میان فعالیت اقتصادی و نیازهای جامعه را نشان می دهند. در این چارچوب، تقویت توان تولیدکنندگان می تواند به پایداری تامین مواد اولیه کمک کند و توجه به کیفیت و اطلاعات تغذیه ای نیز در مرحله ارتباط با مصرف کننده اهمیت پیدا می کند.
در مجموع، رویکرد نستله ایران بر این ایده استوار است که ارزش آفرینی برای کسب و کار و توجه به جامعه می توانند در مسیری مشترک قرار بگیرند. از تامین مواد اولیه تا تولید و مصرف، هر بخش از زنجیره غذایی می تواند فرصتی برای تقویت همکاری با ذی نفعان و حرکت به سوی فعالیت اقتصادی پایدارتر باشد.




نظرات در مورد : نستله ایران چگونه با رویکرد خلق ارزش مشترک، توسعه کسب و کار را به بهبود شرایط جامعه پیوند می دهد؟