معجزه قهوه برای کبد؛ مصرف زیاد قهوه خطر ابتلا به بیماری‌ ها و سرطان کبد را کاهش می‌دهد

فنجان قهوه روزانه شما ممکن است خطر ابتلا به بیماری‌های کبدی یا سرطان کبد را کاهش دهد؛ یک مطالعه بزرگ و جدید نشان داده است که این اثر مثبت حتی در صورت نوشیدن پنج فنجان قهوه یا بیشتر در روز نیز پایداری خود را حفظ می‌کند.

به گزارش بخش اخبار علمی  زوم تک به نقل از منبع خبر سی ان ان (CNN)، این یافته‌ها بر اساس بررسی وضعیت بیش از ۳۵۴,۰۰۰ شرکت‌کننده به دست آمده است که محققان آن‌ها را برای بیش از یک دهه تحت نظر قرار دادند. جزئیات این پژوهش روز چهارشنبه در مجله علمی معتبر Clinical Gastroenterology and Hepatology منتشر شده است.

دکتر هیونسئوک کیم (Dr. Hyunseok Kim)، نویسنده اول این مطالعه و متخصص پیوند کبد در مرکز پزشکی سدرز-ساینای (Cedars-Sinai) در لوس‌آنجلس، در این رابطه گفت: «این احتمالاً جامع‌ترین داده‌های پیگیری طولانی‌مدت درباره تأثیر قهوه است. ما مشاهده می‌کنیم که مزایای قهوه برای کبد احتمالاً ناشی از کافئین نیست، زیرا مزایای مشابهی را در مصرف‌کنندگان قهوه بدون کافئین (Decaf) نیز شاهد هستیم. بنابراین به نظر می‌رسد این موضوع بیشتر به اثرات آنتی‌اکسیدانی قهوه مربوط می‌شود.»

کاهش آمار مبتلایان به سیروز و سرطان کبد با معجزه آنتی‌ اکسیدان‌ ها

محققان در این مطالعه، میزان ابتلا به بیماری‌های کبدی را بر اساس تعداد موارد ابتلا به سیروز کبدی (Cirrhosis) اندازه‌گیری کردند؛ عارضه‌ای که باعث ایجاد زخم و آسیب دائمی به کبد می‌شود و می‌تواند ناشی از چندین بیماری کبدی طولانی‌مدت از جمله بیماری کبد چرب، هپاتیت ویروسی، بیماری کبدی مرتبط با الکل و موارد دیگر باشد، به ویژه زمانی که این بیماری‌ها تحت درمان قرار نگیرند. سیروز کبدی در حال حاضر بیش از ۵۸ میلیون نفر را در سراسر جهان تحت تأثیر قرار داده و سالانه جان نزدیک به ۱.۵ میلیون نفر را در جهان می‌گیرد.

کارسینوم هپاتوسلولار (Hepatocellular Carcinoma)، یعنی نوعی از سرطان کبد که نویسندگان این مطالعه آن را اندازه‌گیری کردند، شایع‌ترین نوع سرطان کبد است که سالانه نزدیک به ۶۸۵,۰۰۰ مورد ابتلا و بیش از ۵۹۷,۰۰۰ مورد مرگ و میر ناشی از آن در سطح جهان رخ می‌دهد.

پژوهشگران دریافتند که اثر محافظتی و بالقوه قهوه به طور کلی با افزایش میزان مصرف شرکت‌کنندگان، بیشتر شده است:

• مصرف روزانه یک تا دو فنجان قهوه با ۲۰ درصد خطر کمتر برای ابتلا به سیروز، ۲۴ درصد خطر کمتر برای ابتلا به سرطان کبد و ۳۱ درصد احتمال کمتر برای مرگ ناشی از بیماری‌های کبدی همراه بوده است.
• مصرف روزانه سه تا چهار فنجان قهوه با ۳۵ درصد خطر کمتر برای ابتلا به سیروز و سرطان کبد و ۴۱ درصد شانس کمتر برای مرگ مرتبط با کبد ارتباط داشته است.
• مصرف پنج فنجان قهوه یا بیشتر با ۳۲ درصد خطر کمتر برای سیروز، ۴۷ درصد کاهش خطر ابتلا به سرطان کبد و ۴۲ درصد احتمال کمتر برای مرگ ناشی از بیماری‌های کبدی همبستگی داشته است.

لورن ماناکر (Lauren Manaker)، متخصص تغذیه ثبت‌شده که در این مطالعه مشارکت نداشته است، از طریق ایمیل گفت: «این آمارها برای چیزی به سادگی و معمولی یک فنجان قهوه روزانه، ارقامی بسیار معنی‌دار هستند. اما باید توجه داشت که این موارد صرفاً همبستگی و ارتباط آماری هستند، نه اثبات قطعی علت و معلول.»

اصول مهم برای مصرف ایمن و سالم قهوه

محققان همچنین دریافتند که این میزان کاهش خطر در میان افرادی که قهوه خود را با شکر یا جایگزین‌های آن شیرین می‌کردند، کمی کمتر بود، اما در مجموع شباهت زیادی به گروه قبلی داشت. با این حال، شما همچنان باید در مورد میزان مصرف شکر، شیرین‌کننده‌های مصنوعی و کافی‌میت‌ها و خامه‌های فرآوری‌شده هوشمندانه عمل کنید.

دکتر کیم که همچنین استادیار بخش گوارش و کبد کارش در مرکز پزشکی سدرز-ساینای است، اشاره کرد شرکت‌کنندگانی که از شیرین‌کننده‌ها استفاده می‌کردند، با افزایش یکی از نشانگرهای التهاب کبد مواجه شدند که این عارضه می‌تواند به شکل‌گیری بیماری کبد چرب کمک کند.

انجمن قلب آمریکا (AHA) توصیه می‌کند که میزان مصرف شکر افزوده را به حداکثر ۶ درصد از کالری روزانه محدود کنید؛ یعنی ۹ قاشق چای‌خوری (۳۶ گرم) برای مردان و ۶ قاشق چای‌خوری (۲۶ گرم) برای زنان. سازمان غذا و داروی آمریکا (FDA) نیز توصیه می‌کند که افراد بزرگسال و سالم میزان مصرف کافئین خود را به حداکثر ۴۰۰ میلی‌گرم در روز محدود کنند که این مقدار معادل حدود دو تا سه فنجان قهوه ۱۲ اونسی است. البته میزان حساسیت به کافئین و سرعت متابولیسم آن در بدن افراد مختلف می‌تواند بسیار متفاوت باشد.

برای جلوگیری از تداخل کافئین با کیفیت خواب شما، مصرف آن را حداقل شش ساعت قبل از زمان خواب معمول خود متوقف کنید؛ برخی از کارشناسان معتقدند که بعد از ساعت ۳ بعدازظهر نباید کافئین مصرف شود.

ابعاد علمی پژوهش؛ تایید سلامت کبد با تصویربرداری پیشرفته MRI

در این تحقیق جدید، تصویربرداری پیشرفته MRI و سایر آزمایش‌ها نشان دادند مصرف‌کنندگان قهوه دارای پروفایل‌های پروتئین کبدی سالم‌تر، چربی کبدی کمتر و التهاب کمتری هستند.

ماناکر، مالک موسسه مشاوره تغذیه Nutrition Now در چارلستون کارولینای جنوبی، گفت: «ترکیب این سه لایه از شواهد، نقطه قوت واقعی این مطالعه است. وقتی نتایج تصویربرداری و وضعیت پروتئین‌ها با پیامدهای بالینی و درمانی همسو می‌شوند، تصویر کلی بسیار باورکردنی‌تر از زمانی می‌شود که تنها از یک معیار سنجش استفاده شده باشد.»

البته این مطالعه محدودیت‌های مهمی نیز دارد؛ میزان مصرف قهوه تنها در ابتدای پژوهش و زمانی که ۱۰ سال یا بیشتر از آن گذشته بود (هنگام انجام MRI) اندازه‌گیری شد که این مدت زمان طولانی می‌تواند فضا را برای ورود سایر عوامل تأثیرگذار باز کند. ماناکر در این باره گفت: «ما باید آن تک اندازه‌گیری اولیه را بیشتر به عنوان یک راهنمای کلی برای عادات طولانی‌مدت در نظر بگیریم، نه یک ثبت دقیق و بی‌نقص.»

دکتر کیم افزود علاوه بر این، بیش از ۹۰ درصد از شرکت‌کنندگان اروپایی و از قشر نسبتاً مراقب سلامت خود بودند و تنها ۱۰ درصد از کل این گروه تحت آزمایش MRI قرار گرفتند. او در پایان گفت: «این موضوع می‌تواند پتانسیل کمی سوگیری و انحراف آماری داشته باشد. اینکه آیا این مزایا در گروه‌های قومی و نژادی متنوع دیگر مانند کل جمعیت ایالات متحده نیز دقیقاً به همین شکل خواهد بود یا خیر، نیازمند ارزیابی‌های بیشتر است.»

با این حال، دکتر کیم تأکید کرد که آنتی‌اکسیدان‌های موجود در قهوه، بدون توجه به میزان کافئین آن، می‌توانند فعال شدن مسیرها یا پروتئین‌هایی را که منجر به بروز التهاب و فیبروز (زخم شدن بافت کبد) می‌شوند، کاهش دهند.

کبد تنها عضوی نیست که قهوه می‌تواند برای آن مفید باشد؛ بسیاری از مطالعات دیگر نشان داده‌اند که مصرف منظم قهوه با خطر کمتر ابتلا به دیابت نوع ۲، بیماری‌ها و نارسایی‌های قلبی، سکته مغزی، زوال عقل و سایر بیماری‌های مزمن همراه است.