درگذشت طراح افسانه‌ای مزدا میاتا؛ تام ماتانو، پدر مزدا میاتا درگذشت

تصور دنیای خودرو بدون مردی که مزدا میاتا و مزدا FD RX-7 را طراحی کرد، بسیار سخت است.

تام ماتانو، پدر معنوی مزدا میاتا کیست؟

به گزارش بخش اخبار خودرو زوم تک به نقل از  MotorTrend، تعداد انگشت‌شماری از خودروها هستند که فراتر از یک وسیله نقلیه عمل می‌کنند؛ خودروهایی آن‌قدر برای علاقه‌مندان و فرهنگ خودرویی حیاتی هستند که تنها یک کلمه برای به خاطر آوردن آن‌ها کافی است. نام‌هایی مانند «کوروت»، «موستانگ»، «وایپر» و «میاتا» که به نظر می‌رسد تا ابد زنده خواهند ماند.

متأسفانه، حتی کسانی که در پس این اسطوره‌ها قرار دارند، نمی‌توانند برای همیشه زندگی کنند. به همین دلیل، با قلبی اندوهگین، خبر درگذشت یکی از معماران اصلی اسطوره مزدا میاتا، یعنی تام ماتانو، «پدر میاتا» را منتشر می‌کنیم. پس از اینکه باب هال ایده اولیه میاتا را مطرح کرد، طراح تسوتومو «تام» ماتانو یکی از افرادی بود که در اواخر دهه ۱۹۸۰، مسئولیت تبدیل این رؤیا به واقعیت را بر عهده گرفت. این کار بدون ریسک نبود؛ چرا که بازار خودروهای اسپرت کوچک و دوصندلی پس از ناپدید شدن خودروهای بریتانیایی دهه‌های ۱۹۶۰ و ۷۰، عملاً از بین رفته بود. با این حال، ظاهر دلربای میاتا -که حاصل کار ماتانو بود- و روح سرگرم‌کننده آن در هنگام رانندگی، این خودرو را به یکی از محبوب‌ترین خودروهای اسپرت ساخته شده تبدیل کرد.

تام ماتانو؛ از هولدن تا مزدا

کار تام ماتانو در اواسط دهه ۱۹۷۰ در جنرال موتورز استرالیا آغاز شد، جایی که او در بخش طراحی هولدن روی سدان «تورانا» کار کرد. سپس در اواخر دهه ۷۰ به اروپا نقل مکان کرد و برای BMW و ولوو مشغول به کار شد. پس از آن، مزدا از او برای سمت طراح ارشد در بخش عملیات آمریکای شمالی خود دعوت به همکاری کرد. این در مزدا بود که ماتانو به عنوان طراح یک خودروی اسپرت کوچک با سقف بازشو به شهرت رسید؛ یکی از اولین پروژه‌هایی که در این شرکت روی آن کار کرد.

این خودرو مفهوم واقعی خودروی اسپرت را احیا کرد و ما -و همچنین مصرف‌کنندگان- از همان ابتدا شیفته آن شدیم. ما در شماره ژوئیه ۱۹۸۹ خود، میاتا را با عنوان «هشدار! این خودرو ممکن است اعتیادآور باشد» روی جلد مجله قرار دادیم و در آن زمان گفتیم که «این یک خودروی اسپرت جدی و واقعی است که تمام خاطرات شگفت‌انگیز از خودروهای رودستر فقید را زنده می‌کند.»

طراحی مزدا RX-7 و میراث ماندگار تام ماتانو

در حالی که میاتا به راحتی شناخته‌شده‌ترین کار ماتانو است، او روی مزدا FD RX-7 نیز کار کرد. سومین نسل از این خودروی اسپرت با موتور روتاری، به شدت به یک به‌روزرسانی نیاز داشت و ماتانو و هنرمند تایوانی وو-هوانگ چین، ظاهری جذاب و هدفمند به FD RX-7 بخشیدند که حتی امروز، بیش از سه دهه پس از اولین نمایش، همچنان مدرن به نظر می‌رسد. پس از آن، ماتانو در سال ۱۹۹۹ به عنوان طراح ارشد شرکت مزدا معرفی شد و از سال ۲۰۰۲ به عنوان مدیر اجرایی در دانشکده طراحی صنعتی دانشگاه هنر در سان‌فرانسیسکو خدمت کرد. او همچنین از سال ۲۰۰۸ تا ۲۰۱۱ به عنوان معاون طراحی در Next Autoworks مشغول به کار بود.

واکنش‌ ها به درگذشت پدر مزدا میاتا

با انتشار خبر درگذشت تام ماتانو، علاقه‌مندان به میاتا، RX-7 و به طور کلی علاقه‌مندان به خودرو، و همچنین افراد فعال در صنعت خودروسازی، داستان‌ها و یادبودهای خود را به اشتراک گذاشتند. برگزارکنندگان رویداد «میاتا رونیون»، یکی از بزرگ‌ترین رویدادهای دوستداران میاتا، در پستی نوشتند: «با قلبی شکسته، خبر درگذشت تام ماتانو، پدر دوست‌داشتنی میاتا و الهام‌بخش تمام جامعه ما را به اشتراک می‌گذاریم. بینش او فراتر از یک خودرو، به ما دوستی‌ها، خاطرات و خانواده‌ای بخشید که در سراسر جهان گسترده شده است.»

جرمی بارنز، سخنگوی سابق مزدا و سخنگوی کنونی میتسوبیشی، که خود مالک یک میاتای پرشور است، گفت: «گذراندن وقت با تام همیشه لذت‌بخش بود. من بسیار خوش‌شانس هستم که او را شخصاً می‌شناختم؛ در بسیاری از رویدادها و شام‌ها با او بودم و بینشی شخصی‌تر نسبت به آنچه برایش مهم بود، داشتم. او مردی بزرگ بود که خیلی زود از میان ما رفت.»

رابرت دیویس، معاون ارشد بازنشسته در عملیات آمریکای شمالی مزدا، گفت: «مهارت تام به عنوان یک طراح، تنها تحت‌الشعاع مهربانی او قرار داشت. او یک علاقه‌مند واقعی به خودرو و یک جنتلمن بود.»

جان دونان، رئیس IMSA که پیش از این به عنوان مدیر موتوراسپرت مزدا کار می‌کرد، به MotorTrend گفت: «گاهی اوقات در طول تاریخ، کلمه “اسطوره” به راحتی استفاده می‌شود. با این حال، در مورد تام ماتانو، این مناسب‌ترین کلمه برای من است. من با چه اشتیاق و شادی‌ای داستان چگونگی خلق رودستر مزدا MX-5 میاتا را از زبان او می‌شنیدم. او در مورد رقابت جهانی استودیوهای طراحی مزدا صحبت می‌کرد که منجر به انتخاب طرح تام و تیم مزدا در آمریکای شمالی برای تبدیل شدن به خودرویی شد که به بازار عرضه شد. من می‌توانستم این داستان را بارها و بارها برای روزها گوش دهم. علاوه بر شور و روحیه مثبت، تام آرامشی الهام‌بخش داشت که من را تشویق می‌کرد تا مرزها را کنار بزنم و در برنامه‌های موتوراسپرت مزدا، “هرگز از چالش دست برندارم”.»

دونان در پایان افزود: «از آنجایی که میلیون‌ها مالک مزدا MX-5 میاتا از تجربه رانندگی با این خودرو لذت می‌برند، اسطوره‌ای به نام تام ماتانو در تمام آن نهفته است. از امروز به بعد، هر بار که یکی از این خودروها را در جاده ببینم، تمام مکالماتم با تام و عشق واگیردار او به رانندگی، به ویژه با میاتا، به یادم خواهد آمد.»