گزارش نت بلاکس از هفده روز خاموشی اینترنت در ایران 5 بهمن 1404

به گزارش زوم تک از منابع خبری حوزه فناوری و حقوق بشر، اکنون هفده روز کامل از آغاز اعمال محدودیت های شدید و قطع سراسری اینترنت در ایران می گذرد. این خاموشی گسترده که به گفته کارشناسان با شروع اعتراضات در ایران سطح بین المللی اعمال شده است، همچنان ادامه دارد و فضای دیجیتال کشور را در تاریکی فرو برده است. گزارش های دریافتی نشان می دهد که وضعیت اتصال به شبکه جهانی همچنان نا پایدار و در بسیاری از نقاط کاملا قطع است.

وضعیت دسترسی کاربران به اینترنت در ایران و سرویس های لیست سفید

بر اساس داده های فنی منتشر شده، در حال حاضر دسترسی به اینترنت جهانی برای اکثریت قریب به اتفاق کاربران مسدود باقی مانده است. تنها بخش بسیار کوچکی از کاربران و برخی نهاد ها به سرویس های “لیست سفید” دسترسی دارند. این سرویس ها عمدتا شامل شبکه ملی اطلاعات و وب سایت های داخلی بانکی و اداری می شود که بر روی سرور های داخلی میزبانی می شوند. این نوع دسترسی محدود، به هیچ عنوان جایگزین اینترنت آزاد نبوده و ارتباط کاربران با دنیای خارج و پلتفرم های پیام رسان محبوب را همچنان قطع نگه داشته است.

تلاش کاربران برای دور زدن فیلترینگ و ارسال پیام

با وجود مسدود سازی گسترده و پیچیده، گزارش ها حاکی از آن است که روزنه های بسیار کوچکی همچنان وجود دارد. روش های دور زدن فیلترینگ و استفاده از ابزار های گوناگون به برخی از کاربران این امکان را داده است تا پیام ها و اطلاعات محدودی را به خارج از کشور مخابره کنند. اگرچه این ارتباطات بسیار کند، دشوار و نا پایدار است، اما همین نشت اطلاعات باعث شده است تا جهان خارج به طور کامل از وقایع درون ایران بی خبر نماند و صدای اعتراضات، هرچند ضعیف، شنیده شود.

فریب نوسانات اتصال؛ سرابی به نام وصل شدن اینترنت

یکی از نکات مهمی که در نمودار های ترافیک اینترنت ایران مشاهده می شود، جهش های لحظه ای و کوتاه مدت در میزان اتصال است. این نوسانات و اسپایک های کوتاه مدت ممکن است در نگاه اول این تصور غلط را ایجاد کنند که اینترنت در حال وصل شدن است یا دسترسی ها گسترده تر شده اند. اما کارشناسان فنی هشدار می دهند که این برداشت کاملا اشتباه است. این لحظات کوتاه اتصال احتمالا ناشی از تست های شبکه یا اختلالات فنی در سیستم فیلترینگ است و به معنای بازگشت واقعی اینترنت برای عموم مردم نیست.

آینده نامعلوم و تداوم خاموشی شبکه

در نهایت، تمامی شواهد فنی و میدانی تایید می کنند که خاموشی اینترنت همچنان با قوت ادامه دارد. سیاست قطع دسترسی مردم به جریان آزاد اطلاعات هنوز تغییر نکرده است و مشخص نیست این وضعیت تا چه زمانی پایدار خواهد بود. کاربران ایرانی همچنان در انتظار رفع محدودیت ها هستند، اما داده های فعلی هیچ نشانه ای از بهبود وضعیت یا تصمیم حاکمیت برای بازگرداندن اینترنت به حالت عادی را نشان نمی دهد.