خط‌ونشان علی‌بابا برای غول‌ های هوش مصنوعی؛ رونمایی از قدرتمندترین تراشه چین و مدل ۱۰ تریلیون پارامتری Qwen 5

غول فناوری چینی علی‌بابا (Alibaba Group Holding) از محصولی که آن را قدرتمندترین تراشه هوش مصنوعی چین نامیده رونمایی کرد و از برنامه‌های گسترده خود برای آموزش یک مدل هوش مصنوعی با ۱۰ تریلیون پارامتر پرده برداشت؛ رویدادی که نشان‌دهنده جاه‌طلبی و عزم جدی مدیران ارشد این شرکت برای دستیابی به ابرهوش مصنوعی (ASI) است. این غول دنیای فناوری همچنین هدف‌گذاری کرده است که ظرفیت مراکز داده بین‌المللی سرویس ابری علی‌بابا کلود (Alibaba Cloud) را تا سال ۲۰۳۲ به بیش از ۲۰ گیگاوات ارتقا دهد.

به گزارش بخش اخبار فناوری زوم تک به نقل از ساوت چاینا مورنینگ پست (SCMP)، جو تسای (Joe Tsai)، رئیس هیئت مدیره گروه علی‌بابا، روز سه‌شنبه در جریان کنفرانس سالانه آپسارا (Apsara Conference) در شهر هانگژو، بر تعهد راسخ این مجموعه برای ایجاد قابلیت‌های سرتاسری و یکپارچه در حوزه هوش مصنوعی تأکید کرد. تسای در سخنرانی افتتاحیه این گردهمایی بزرگ که تا روز پنجشنبه ادامه دارد، اظهار داشت: «علی‌بابا با قاطعیت در حال سرمایه‌گذاری برای خلق هوش مصنوعی تمام‌عیار (Full-Stack AI) است تا این فناوری بتواند از مرز یک پیشرفت آزمایشگاهی عبور کرده و به مرحله ارزش‌آفرینی واقعی برسد.»

سه رکن کلیدی عصر هوش ماشینی؛ نقشه راه توسعه زیرساخت‌ های علی‌بابا کلود

ادی وو یونگ‌مینگ (Eddie Wu Yongming)، مدیرعامل علی‌بابا، در نطق اصلی خود نقشه راه آینده این کمپانی را تبیین کرد و «مدل‌های هوش مصنوعی، تراشه‌های هوش مصنوعی و فضای ابری هوش مصنوعی (AI Cloud)» را به عنوان سه رکن اساسی عصر هوش ماشینی معرفی نمود. هدف این کمپانی ارتقای ظرفیت مراکز داده بین‌المللی علی‌بابا کلود به بیش از ۲۰ گیگاوات تا سال ۲۰۳۲ است.

وو در این زمینه تصریح کرد: «هم‌زمان با آزادسازی پتانسیل‌های عظیم هوش مصنوعی و نفوذ آن به تاروپود تمام صنایع، دگرگونی عمیقی در شرف وقوع است؛ ماشین‌ها در حال تبدیل شدن به نیروی محرکه اصلی اندیشه هستند و هوش را به کالایی در دسترس تبدیل می‌کنند که در مقیاس انبوه توزیع می‌شود.»

توسعه مدل ۱۰ تریلیون پارامتری Qwen 5 در مسیر ابرهوش مصنوعی (ASI)

تیم توسعه‌دهنده مدل‌های هوش مصنوعی Qwen علی‌بابا برای گام نهادن در مسیر ابرهوش مصنوعی (Artificial Superintelligence) — هوشی که می‌تواند با ذهن انسان برابری کرده یا از آن فراتر رود — در حال برنامه‌ریزی برای آموزش مدل Qwen 5 با ظرفیتی بین ۵ تا ۱۰ تریلیون پارامتر است. این مدل فوق‌پیشرفته به طور ویژه برای حل وظایف پیچیده در بازه‌های زمانی طولانی طراحی شده است.

در حال حاضر، مدل پرچمدار این غول فناوری با نام Qwen 3.8-Max که دومین هوش مصنوعی برتر چین در شاخص بین‌المللی Artificial Analysis به شمار می‌رود، دارای ۲.۴ تریلیون پارامتر است. در نقطه مقابل، مدل متن‌باز Kimi K3 از استارتاپ چینی Moonshot AI با ۲.۸ تریلیون پارامتر فعالیت می‌کند.

رونمایی از پلتفرم Qwen Intelligence و همکاری رسمی با اپل در گوشی‌های آیفون

لیو دایی‌هنگ (Liu Dayiheng)، مدیر پروژه مدل‌های زبان بزرگ (LLM) سری Qwen در علی‌بابا، در جریان سخنرانی خود از نقشه راه توسعه سری‌های Qwen 4، Qwen 4.5 و Qwen 5 رونمایی کرد. این سخنرانی مهم‌ترین حضور عمومی لیو پس از پذیرش هدایت این پروژه به شمار می‌رود؛ متخصصی که در سال ۲۰۲۱ به علی‌بابا پیوست و نقشی محوری در توسعه خانواده Qwen ایفا کرده است.

وی به پیشرفت‌های حاصل‌شده در زمینه خودبهبودی بازگشتی (Recursive Self-Improvement) بر پایه بازخوردهای تجربی اشاره کرد و ارتقای چشمگیر قابلیت‌های صوتی، بینایی و چندوجهی (Multimodal) این مدل‌ها را شرح داد. هم‌زمان، علی‌بابا پلتفرم یکپارچه Qwen Intelligence را به نمایش گذاشت؛ بستری نرم‌افزاری که ابزارهای لازم را در اختیار تولیدکنندگان گوشی‌های هوشمند می‌گذارد تا «گوشی‌های مبتنی بر هوش مصنوعی» با توانایی اجرای خودکار وظایف میان برنامه‌های مختلف را بسازند. این شرکت پیش از این رسماً همکاری استراتژیک خود با اپل را جهت تجهیز گوشی‌های آیفون عرضه‌شده در بازار چین به قابلیت‌های پیشرفته هوش مصنوعی تایید کرده بود.

تراشه Zhenwu V900؛ جهش خیره‌کننده سخت‌افزاری چین در برابر تحریم‌ ها

در بخش سخت‌افزار، علی‌بابا از پردازنده نوین Zhenwu V900 پرده برداشت و آن را به عنوان «قدرتمندترین تراشه هوش مصنوعی چین تا به امروز» معرفی کرد. به ادعای این شرکت، این پردازنده پیشرفته ۳ برابر قدرتمندتر از نسل پیشین خود یعنی Zhenwu M890 عمل می‌کند.

کلاسترهای محاسباتی متشکل از تراشه‌های V900 این قابلیت را دارند که تا سقف ۵۰۰,۰۰۰ تراشه را به صورت یکپارچه شبکه‌سازی کنند تا فرآیند آموزش و استنتاج مدل‌های مرز دانشی (Frontier Models) با سرعت خیره‌کننده‌ای انجام پذیرد. وو اعلام کرد علی‌بابا پیش‌بینی می‌کند عرضه پردازنده‌های اختصاصی این شرکت رشد چشمگیری داشته باشد.

جزئیات فنی تراشه‌های سری تی-هد (T-Head) و پردازنده‌های نسل بعد

شرکت تی-هد (T-Head)، زیرمجموعه طراحی نیمه‌رسانای علی‌بابا، نقشه راه محصولات خود را تا سال ۲۰۲۸ منتشر کرد. گائو هوی (Gao Hui)، نایب رئیس تی-هد، اعلام کرد پردازنده Zhenwu V900 به ۲۱۶ گیگابایت حافظه با پهنای باند بالا (HBM) و پهنای باند بین‌تراشه‌ای ۱.۲ ترابایت بر ثانیه مجهز است و تولید انبوه و تجاری‌سازی آن از سه‌ماهه نخست سال ۲۰۲۷ آغاز خواهد شد.

این شرکت همچنین پیش‌نمایشی از تراشه نسل آینده Zhenwu J900 را برای عرضه در سه‌ماهه سوم سال ۲۰۲۸ ارائه داد. افزون بر این، برنامه‌ریزی برای عرضه پردازنده‌های مرکزی اختصاصی سازگار با هوش مصنوعی عامل‌محور تحت نام‌های Yitian 720 و Yitian 730 برای سال ۲۰۲۷ صورت گرفته است؛ مدل Yitian 730 نخستین پردازنده مرکزی این شرکت خواهد بود که بر پایه میکرومعماری بومی و درون‌سازمانی تی-هد طراحی می‌شود.

رویارویی با غول‌های فناوری داخلی و رقابت نفس‌گیر با هواوی و انویدیا

اقدامات جسورانه علی‌بابا در شرایطی صورت می‌گیرد که رقبای بزرگی چون هواوی (Huawei) نیز حضور پررنگی در بازار دارند؛ شرکتی که اخیراً از ابرکلاستر Atlas 960 SuperPoD مبتنی بر تراشه‌های قدرتمند Ascend 960 رونمایی کرد. اریک شو ژی‌جون (Eric Xu Zhijun)، رئیس دوره‌ای هواوی، اعلام کرده بود در سال آینده میلادی بخش عمده‌ای از صنعت هوش مصنوعی چین برای آموزش مدل‌های خود به زیرساخت‌های سخت‌افزاری هواوی مهاجرت خواهند کرد.

با وجود محدودیت‌های صادراتی ایالات متحده برای جلوگیری از ورود فناوری‌های پیشرفته به چین، گزارش‌های موثق نشان می‌دهند که پیشرفته‌ترین مدل‌های هوش مصنوعی چین همچنان با تکیه بر پردازنده‌های شرکت آمریکایی انویدیا (Nvidia) آموزش داده می‌شوند. علی‌بابا تاکید کرده که به موازات ارتقای پردازنده‌ها، زیرساخت‌های تأمین انرژی مراکز داده خود را به شدت گسترش خواهد داد تا پاسخگوی تقاضای سنگین محاسباتی باشد.

مدیرعامل علی‌بابا در بخش پایانی صحبت‌های خود خاطرنشان کرد: «ما با تمام توان و همراه با شرکای تجاری خود، زیرساخت ابری هوش مصنوعی ویژه‌ای برای عصر هوش ماشینی بنا خواهیم کرد.» به دنبال انتشار این اخبار، ارزش سهام علی‌بابا در بورس هنگ‌کنگ با رشدی ۳ درصدی به ۱۶۶ دلار هنگ‌کنگ رسید.