شکایت روزنامه‌ های محلی از مایکروسافت و OpenAI به دلیل سرقت مقالات پولی برای آموزش هوش مصنوعی

به گزارش بخش اخبار فناوری زوم تک به نقل از(Digital Trends)، دو غول بزرگ دنیای فناوری، یعنی اوپن‌ای‌آی (OpenAI) و مایکروسافت (Microsoft)، بار دیگر با شکایت حقوقی جدیدی پیرامون نقض حق نشر (کپی‌رایت) از سوی ناشران خبری روبه‌رو شده‌اند. در این پرونده تازه، دو نشریه مطرح «سیاتل تایمز» (The Seattle Times) و «نیوزدی» (Newsday) این دو کمپانی را متهم کرده‌اند که مقالات دارای دیوار پرداخت (Paywall) و اشتراک ویژه آن‌ها را بدون کسب مجوز برای توسعه و آموزش مدل‌های هوش مصنوعی به کار گرفته‌اند.

این دادخواست در دادگاه منطقه‌ای بخش جنوبی نیویورک ثبت شده و در متن آن ادعا شده است که این شرکت‌ها با خزش و استخراج غیرقانونی محتواهای پولی، آن‌ها را در مجموعه‌داده‌های آموزشی مورد استفاده برای چت‌جی‌پی‌تی (ChatGPT)، مایکروسافت کوپایلوت (Microsoft Copilot) و موتور جستجوی هوش‌محور بینگ (Bing) گنجانده‌اند. ناشران شاکی مدعی هستند که ابزارهای هوش مصنوعی یادشده قادرند بخش‌های کاملی از مقالات را عیناً بازتولید کرده یا دسترنج گزارشگران و روزنامه‌نگاران را با بازنویسی‌های بسیار نزدیک و مو‌به‌مو تحویل کاربران دهند.

طرح این شکایت بر آتش نبرد حقوقی فزاینده‌ای می‌افزاید که پیرامون نحوه دسترسی شرکت‌های فناوری به حجم انبوهی از محتواهای دارای حق نشر به‌منظور توسعه مدل‌های هوشمندتر و توانمندتر جریان دارد.

ناشران خبری: هوش مصنوعی از آثاری تغذیه می‌کند که ما برای تولیدشان هزینه کرده‌ایم

از دیدگاه سیاتل تایمز و نیوزدی، این نزاع حقوقی فراتر از استفاده از چند مقاله به‌صورت مجزا است. این ناشران استدلال می‌کنند که گزارش‌های تحقیقی آن‌ها نمایانگر سرمایه‌گذاری‌های مالی سنگین است و نباید بدون رضایت آگاهانه یا پرداخت غرامت مالی جذب سیستم‌های آموزش هوش مصنوعی شوند.

آلن فیسکو (Alan Fisco)، مدیرعامل و رئیس نشریه سیاتل تایمز، در پیامی به کارکنان خود تصریح کرد که این روزنامه با تمام قوا از محتوایی دفاع خواهد کرد که سالانه میلیون‌ها دلار صرف هزینه تولید، نگارش و راستی‌آزمایی آن می‌کند.

ناشران در دادخواست خود خواهان نابودی کامل تمام نسخه‌های موجود از مطالب مورد استفاده، به همراه حذف تمام مجموعه‌داده‌های آموزشی (Training Datasets) و مدل‌های هوش مصنوعی ادغام‌شده با این اطلاعات شده‌اند. در صورت پیروزی این نشریات، چنین حکمی تبعات بسیار گسترده‌ای فراتر از این دو روزنامه به همراه خواهد داشت و به‌ویژه شیوه برخورد غول‌های فناوری با متون تحت قانون کپی‌رایت و محتواهای دارای حق اشتراک را دستخوش دگرگونی بنیادین خواهد کرد.

با این وجود، شرکت OpenAI اساس این اتهامات را زیر سؤال برده و رد کرده است. این شرکت مدعی است که صرفاً از اطلاعات آزاد و در دسترس عموم استفاده می‌کند و بهره‌برداری از این داده‌ها را برای تمرین دادن الگوریتم‌های هوش مصنوعی کاملاً منطبق بر چارچوب دکترین «استفاده منصفانه» (Fair Use) می‌داند. در سوی مقابل، مایکروسافت از اقامه این دعوای حقوقی ابراز شگفتی کرده اما خاطرنشان ساخته است که برای بررسی و یافتن راه‌حل‌های مسالمت‌آمیز با ناشران آمادگی دارد.

برای کاربران عادی، این مناقشه اهمیتی مضاعف دارد؛ زیرا پاسخ‌های تولیدشده توسط ابزارهای هوش مصنوعی مولد روزبه‌روز بیشتر در حال رقابت با منابع دست‌اول و اصیلی هستند که اخبار و اطلاعات را تولید می‌کنند. هرگونه حکم نهایی در این زمینه می‌تواند تعیین کند که دستیارهای هوش مصنوعی مجاز به یادگیری از چه داده‌هایی هستند و رویکرد رسانه‌ها را در اشتراک‌گذاری یا مسدودسازی دسترسی شرکت‌های فناوری متحول سازد.

یک جدال قضایی سرنوشت‌ساز میان اکوسیستم خبر و فناوری هوش مصنوعی

شرکت‌های اوپن‌ای‌آی و مایکروسافت پیش از این نیز درگیر مناقشات مشابهی بر سر کپی‌رایت بوده‌اند؛ از جمله پرونده جنجالی و بازِ روزنامه نیویورک تایمز (The New York Times) و سایر ناشران مطبوعاتی. نیویورک تایمز استدلال کرده است که محصولات مبتنی بر هوش مصنوعی با بازتولید محتوای خبرنگاران بدون ایجاد تحول ماهوی (Transformative Use)، به‌شکلی ناعادلانه در حال رقابت مستقیم با سازمان‌های خبری هستند.

در جریان آن دادگاه، وزارت دادگستری ایالات متحده (DOJ) اخیراً با ثبت یک «اعلام موضع رسمی» (Statement of Interest) استدلال کرد که همراهی مطلق با مواضع نیویورک تایمز می‌تواند به تحریریه‌های محلی کوچک و خبرنگاری مستقل آسیب برساند. این وزارتخانه همچنین متذکر شد که هوش مصنوعی می‌تواند به رسانه‌های کوچک‌تر کمک کند تا در فضایی برابرتر با غول‌های رسانه‌ای بزرگ رقابت نمایند.

این مسائل وضعیت پیچیده‌ای را در پس‌زمینه پرونده تازه به وجود آورده است: از یک سو شرکت‌های فعال در حوزه فناوری برای ارتقای سیستم‌های خود تشنه دریافت داده‌های باکیفیت و عظیم هستند و از سوی دیگر، ناشران خبری خواستار کنترل کامل و دریافت غرامت منصفانه در ازای مصرف دسترنج ژورنالیستی خود هستند.

گام بعدی، آغاز روند رسیدگی قضایی در دادگاه نیویورک خواهد بود؛ جایی که قضات باید ادعاهای نقض حق نشر ناشران را در برابر استدلال‌های «استفاده منصفانه» شرکت‌های فناوری بسنجند. تا آن زمان، یک سؤال کلیدی همچنان بر فراز جهش چشمگیر انقلاب هوش مصنوعی سایه انداخته است: چه کسی در نهایت تصمیم می‌گیرد که دسترنج خبرنگاران و روزنامه‌نگاری چگونه و با چه شیوه‌ای به داده‌های آموزشی هوش مصنوعی بدل شود؟